Literair vertalen
Het Expertisecentrum Literair Vertalen van de Nederlandse Taalunie bevordert de deskundigheid op het gebied van het literair vertalen in en uit het Nederlands.
Het Expertisecentrum draagt bij aan de opleiding van gekwalificeerde literair vertalers uit en naar het Nederlands, afgestemd op de behoeften in het veld. Dit doel ligt in het verlengde van de doelen van het letterenbeleid van Nederland en Vlaanderen, namelijk:
- zorgen voor de kwaliteit van literaire vertalingen naar het Nederlands;
- zorgen voor internationalisering van de Nederlandstalige literatuur en export naar andere taalgebieden;
- en zorgen voor beschikbaarheid van oorspronkelijk Nederlandstalige literatuur in andere talen.
Dit doel sluit tevens aan op het Taaluniebeleid voor de kwalitatieve ondersteuning van de buitenlandse Neerlandistiek (NEM) volgens de behoeften van de afdelingen Nederlands in het buitenland.
Achtergronden
De Nederlandse taal beweegt zich steeds meer in een meertalige context.
De literaire cultuur internationaliseert. Vertalingen naar het Nederlands vormen voor veel mensen de toegangspoort tot de wereld en andersom vormen vertalingen uit het Nederlands een toegang voor anderstaligen tot het taalgebied. In het veld van literatuur en lezen betekent dit dat het boekenaanbod in steeds grotere mate uit vertalingen bestaat en dat Nederlandstalig werk steeds meer in andere talen wordt vertaald.
In 2001 heeft de Nederlandse Taalunie het Steunpunt Literair Vertalen opgericht. Het Steunpunt werd voor de periode 2003-2007 gegund aan een samenwerkingsverband van de Universiteit Utrecht en de Lessius Hogeschool Antwerpen na een openbare aanbestedingsprocedure.
In de periode 2008-2012 wordt het Steunpunt door dezelfde partijen voortgezet, maar onder de nieuwe naam 'Expertisecentrum Literair Vertalen'.
Het beleid voor de opleiding van literair vertalers is door de Nederlandse Taalunie ontwikkeld vanwege leemtes in de opleiding van literair vertalers. Het aantal vertalingen zowel uit andere talen naar het Nederlands als uit het Nederlands naar andere talen nam toe, maar het opleidingsaanbod voor gekwalificeerde literair vertalers bleek onvoldoende. Het grote aantal verschillende taalcombinaties en de relatief geringe aantallen literair vertalers en de noodzaak om flexibel te reageren op kwantitatieve en kwalitatieve tekorten in het vertalersbestand, maakten het reguliere opleidingsaanbod minder geschikt om daarin te voorzien.
Om in deze behoeften te voorzien zijn aanvankelijk door het algemeen secretariaat van de Nederlandse Taalunie cursussen voor aankomend vertalers georganiseerd. In overleg met de Nederlandse en Vlaamse letterenfondsen is in 2001 het Steunpunt Literair Vertalen opgericht (vanaf 2008 Expertisecentrum Literair Vertalen) om deze werkwijze te bestendigen en uit te breiden. Het Steunpunt heeft de afgelopen vijf jaar expertise ontwikkeld op het gebied van vertaaldidactiek, het netwerk van vertalers en vertaaldocenten uitgebouwd, blauwdrukken voor vertaalcursussen ontwikkeld, verschillende typen cursussen georganiseerd, een formule voor mentoraatsprogramma's ontwikkeld en de informatievoorziening voor en over literair vertalen ter hand genomen, onder meer via de website www.literairvertalen.org.
Medewerkers Expertisecentrum Literair Vertalen
- Ton Naaijkens, Universiteit Utrecht, directeur
- Henri Bloemen, Lessius Hogeschool Antwerpen, directeur
- Gea Schelhaas, coördinator
Beleidsraad
- Peter Bergsma, Nederlands Literair Productie- en Vertalingenfonds
- Carlo Van Baelen, Vlaams Fonds voor de Letteren
- Pieter Jan van der Veen, Fonds voor de Letteren
Het Expertisecentrum Literair Vertalen is te bereiken via:
Universiteit Utrecht
Trans 10
3512 JK Utrecht
tel: + 31 30 253 60 26
fax: + 31 30 253 60 00
e-mail: literair.vertalen@let.uu.nl
Meer informatie over het Expertisecentrum Literair Vertalen is te vinden op de website www.literairvertalen.org.
Wegwijzer – Colofon – Contact – Vrijwaring – Opmerkingen en reacties
