Vraag
Heeft u informatie over woordenschatontwikkeling?
Antwoord
Om in onze maatschappij goed te kunnen functioneren hebben wij onder andere een uitgebreide woordenschat nodig. Maar ook op school is een uitgebreide woordenschat van belang. Uit onderzoek is gebleken dat er een relatie is tussen woordenschatontwikkeling en schoolsucces.
Er is een verschil in woordenschatomvang van autochtone en allochtone kinderen. Aan het begin van groep 1 beschikken autochtone kleuters over 3.000 woorden in de receptieve woordenschat en 2.000 woorden in de productieve woordenschat. Aan het einde van groep 2 is dat toegenomen tot respectievelijk 5.000 en 3.000 woorden. Aan het einde van groep 8 hebben zij de beschikking over ongeveer 17.000 woorden. Allochtone leerlingen van Turkse of Marokkaanse afkomst liggen aan het einde van groep 8 ongeveer 2 jaar achter wat betreft hun woordvoorraad. Het aantal woorden waarover ze beschikken als ze op de basisschool komen is kleiner dan dat van autochtone kinderen. Ook het aantal woorden waarmee ze hun woordenschat jaarlijks uitbreiden is kleiner. Het niveau van Surinaamse en Antilliaanse kinderen ligt tussen dat van autochtone en Turkse en Marokkaanse kinderen in.
Een kleine woordenschat heeft grote gevolgen voor het zins- en tekstbegrip van leerlingen in de midden- en bovenbouw. De leerlingen zijn niet in staat de benodigde kennis of informatie uit de teksten en instructie te halen. Voor alle taalzwakke leerlingen is het van belang dat er in het onderwijs aandacht wordt besteed aan woordenschatontwikkeling. Het dient in alle groepen en bij alle vak- en vormingsgebieden aan de orde te komen.
Naast het doelgericht woorden aanleren is het ook van belang dat de leeromgeving zo wordt ingericht, dat leerlingen veel met woorden (taal) in aanraking komen. Uit onderzoek komt naar voren dat lezen een belangrijke factor is bij het vergroten van de woordenschat, vandaar dat het aan te raden is om plaats in te ruimen voor zelfstandig lezen. Tevens zouden scholen moeten nagaan of hun methoden voldoende informatieve teksten bevatten, omdat het lezen van die teksten de woordenschat vergroot.
Bronnen:- Kienstra, M. Woordenschatontwikkeling: werkwijzen voor groep 1-4 van de basisschool. Nijmegen : KUN: Expertisecentrum Nederlands, 2003 ISBN 90 77529 01 2
- Strating-Keurentjes, H.T. Lexicale ontwikkeling in het Nederlands van autochtone en allochtone kleuters. Proefschrift Katholieke Universiteit Brabant, 2000 ISBN 90-74029-13-2
- De website: www.taalsite.nl
- literatuuroverzicht woordenschat (tijdschrift-artikelen)
- achtergrondliteratuur woordenschat
- literatuuroverzicht woordenschat in het voorschools onderwijs en basisonderwijs
- literatuuroverzicht woordenschat in het voortgezet (secundair) onderwijs
- literatuuroverzicht woordenschat in het beroepsonderwijs en in de volwasseneneducatie
- literatuuroverzicht: toetsen en streeflijsten over woordenschat
Dit antwoord werd verstrekt door het Informatiecentrum
Taal van de KPC Groep. |
![]() |
Nog een voorziening voor het onderwijs Nederlands:
Taalunie Onderwijsprijs
Meer informatie over de prijs waarmee de Taalunie scholen wil stimuleren om innovatief en doeltreffend om te gaan met onderwijs in en van het Nederlands.
Wegwijzer – Colofon – Contact – Vrijwaring – Opmerkingen en reacties

