In memoriam – Jozef Deleu (1937–2026)

Het Nederlandse taalgebied verliest een icoon. Jozef Deleu heeft bijna zijn hele leven gewijd aan de Nederlandse taal en letteren en geloofde diep in de kracht van een gedeelde taal en cultuur. Zo groeide het tijdschrift Ons Erfdeel waarvan hij de oprichter was, uit tot een belangrijk platform voor culturele uitwisseling tussen Vlaanderen en Nederland. 

Algemeen secretaris Gunther Van Neste: “Wat Jozef Deleu met Ons Erfdeel heeft opgebouwd, is van onschatbare waarde gebleken voor de culturele samenwerking tussen Vlaanderen en Nederland. Zijn werk heeft generaties schrijvers, denkers en culturele organisaties met elkaar verbonden. Hij heeft laten zien dat een gedeelde taal ook een gedeelde culturele ruimte kan scheppen, zonder dat we onze eigenheid hoeven op te geven. Die grensoverschrijdende ambitie blijft vandaag van groot belang voor de Taalunie, voor Vlaanderen en voor Nederland.”

Die overtuiging kenmerkte ook zijn inzet voor de Taalunie. Van 1984 tot 1997 en van 2007 tot 2012 was hij lid van de Raad voor de Nederlandse Taal en Letteren, het adviesorgaan van de Taalunie. Daar dacht hij mee over het beleid voor het Nederlands. In 2004 was hij voorzitter van de jury van de Prijs der Nederlandse Letteren, de belangrijkste literaire onderscheiding binnen ons taalgebied. De prijs ging dat jaar naar Hella Haasse. Jammer genoeg kon hij de laudatio zelf niet uitspreken, geveld door ziekte.

Voor zijn bijzondere verdiensten kreeg hij in 1995 de Taaluniepenning, die hem op 19 januari 1996 in Den Haag werd uitgereikt. Daarmee erkende de Taalunie zijn jarenlange inzet voor de Nederlandse taal en cultuur en voor de samenwerking tussen Vlaanderen en Nederland.

Jozef Deleu had een uitgesproken visie op de toekomst van het Nederlands. Hij pleitte voor een gezamenlijk taalbeleid en een sterke positie van het Nederlands in Europa. Dat zijn ambities waar de Taalunie zich ook vandaag voor inzet.

Met Jozef Deleu nemen we afscheid van een bijzondere, warme man die mensen via taal en cultuur bij elkaar bracht. Hij vond dat we de Nederlandse taal moeten koesteren, versterken en ook internationaal onder de aandacht moeten brengen. Die overtuiging blijft ons inspireren.

De Taalunie is hem dankbaar voor zijn jarenlange betrokkenheid en zijn bijdrage aan ons werk. Onze gedachten gaan uit naar zijn familie, vrienden en iedereen die hem dierbaar was.