Toetsen van taal­com­pe­ten­tie

Met deze tekst wil het Algemeen Secretariaat van de Taalunie principes formuleren voor een kwaliteitsvol centraal toetsprogramma Nederlands, dat niet alleen talige kennis of vaardigheden, maar ook taalcompetentie toetst. Taalcompetentie getoetst vertrekt vanuit de visie van de Taalunie dat kwaliteitsvol onderwijs Nederlands kinderen en jongeren ondersteunt in hun ontwikkeling tot taalcompetente burgers. Centrale toetsen kunnen daarbij helpen, mits ze degelijk zijn geconstrueerd, zorgvuldig worden afgenomen en correct worden gebruikt. Bovendien moeten ze voldoen aan de principes die in Taalcompetentie getoetst zijn uitgewerkt: authentiek op het niveau van de taaltoetstaak, de -afname en de -beoordeling, relevant en toegankelijk voor alle leerlingen, en gericht op het leren en op de ontwikkeling van de taalcompetentie van de leerling.

Mits een centraal toetsprogramma verantwoord ingezet wordt, kan het een positief terugslageffect hebben op leerlingen, het onderwijs en de samenleving, waarmee de ontwikkeling van taalcompetentie kan worden gestimuleerd.

Met drie aanbevelingen wil het Algemeen Secretariaat ertoe bijdragen dat de centrale toetsen die worden ontwikkeld taalcompetentie bevorderen, en daarmee een bijdrage leveren aan de kwaliteit van het onderwijs Nederlands:

1. Stimuleer het gebruik van toetsresultaten in functie van leren en ontwikkeling.
2. Zet in op criteriumgerelateerd toetsen bij het centraal toetsen van Nederlands.
3. Beklemtoon het belang van aandacht voor ‘authenticiteit’, ‘relevantie’, ‘toegankelijkheid’ en ‘ontwikkelingsgerichtheid’ in centrale toetsen Nederlands.